Krakau stemt in tweede ronde over nieuwe burgemeester, uitslag zondagavond

Krakau hield zondag 11 oktober de tweede ronde van een vervroegde burgemeestersverkiezing. De 454 stembureaus van de stad waren open van 7.00 tot 21.00 uur. Op het stembiljet stonden de twee kandidaten met de hoogste uitslag uit de eerste ronde: senator Monika Piątkowska en gemeenteraadslid Łukasz Gibała. Wie van de twee wint, wordt de nieuwe burgemeester van een stad waar veel Nederlanders en Belgen wonen of vaak komen. In Polen draagt de burgemeester van een grote stad officieel de titel stadspresident. Kleinere gemeenten hebben een gewone burgemeester; bestuurlijk is de functie gelijk aan die van Nederland. Haalt geen kandidaat in de eerste ronde een meerderheid, dan gaan de twee met de meeste stemmen door naar deze tweede ronde.

Volgens Piotr Bukowski (stadsbestuur Krakau), adjunct-directeur van de afdeling organisatie en toezicht van het stadsbestuur van Krakau, gingen alle 454 stembureaus zondagochtend op tijd open. Volgens hem geldt tot het einde van de stemming de verkiezingsstilte. Kandidaten en partijen mogen dan geen campagne meer voeren. Die stilte is in Polen een vaste regel rond elke verkiezingsdag. Ze moet voorkomen dat kiezers op de stemdag zelf nog worden beïnvloed.

De vervroegde verkiezing is nodig omdat burgemeester Aleksander Miszalski, van de partij Koalicja Obywatelska, in mei aftrad. Dat gebeurde na een succesvol afzettingsreferendum. Zo’n referendum is in Polen een manier waarop inwoners een zittende burgemeester via een volksstemming kunnen wegstemmen, los van de gewone verkiezingscyclus van vier jaar. Het was dus de bevolking van Krakau zelf die Miszalski naar huis stemde. Sinds zijn vertrek bestuurt zijn voormalige plaatsvervanger Stanisław Kracik de stad als waarnemend burgemeester. Die waarnemende rol loopt door tot de nieuw gekozen burgemeester officieel aantreedt. Kracik vervulde als plaatsvervanger al langer bestuurstaken voor Miszalski. Na het referendum kreeg hij de dagelijkse leiding van de stad, zonder zelf kandidaat te zijn in deze tweede verkiezing.

Piątkowska is senator voor Koalicja Obywatelska en gaat de tweede ronde in als gezamenlijke kandidaat van KO en de boerenpartij PSL. De Senaat is het hogerhuis van het Poolse parlement. Piątkowska combineert dat landelijke mandaat met haar kandidatuur voor het lokale bestuur van Krakau. Gibała is al jaren gemeenteraadslid van Krakau. Hij gaat als lokaal bekend gezicht de tweede ronde in, tegenover de kandidaat van de regeringscoalitie. PSL, de partner van Piątkowska naast haar eigen Koalicja Obywatelska, trekt traditioneel vooral kiezers op het platteland en in kleinere gemeenten. Die steun voegt een extra blok stemmen toe aan haar kandidatuur.

De eerste exitpollresultaten worden zondagavond om 21.00 uur verwacht, uitgevoerd door de onderzoeksbureaus IPSOS en OGB. Op de Poolse televisie zijn vanaf de vroege avond speciale uitzendingen met de verkiezingsuitslag te volgen. De definitieve telling van de 454 stembureaus volgt pas later op de avond of de volgende ochtend. Dan zijn alle stemmen geteld en gecontroleerd door de lokale kiescommissies. De nieuwe burgemeester treedt aan zodra de uitslag officieel is vastgesteld. Daarmee volgt die persoon Kracik op als waarnemend burgemeester van de stad.