Polska 2050 blijft in coalitie van Tusk, zegt Hołownia na vertrek Pełczyńska-Nałęcz

Partijleider Szymon Hołownia bevestigde donderdagavond dat de Sejm-fractie van Polska 2050 in de regeringscoalitie van premier Donald Tusk blijft. Dat ondanks het vertrek van partijleider Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz. Een nieuwe partijleiding komt er via interne verkiezingen. Die staan in de statuten van de partij. Pełczyńska-Nałęcz was tot haar vertrek minister van Fondsen en Regionaal Beleid. Dat ministerie verdeelt onder meer Europese subsidies over de Poolse regio’s. Ze was daarnaast partijleider van die partij, een van de coalitiepartners van Tusk. Die Europese geldstroom is voor gemeenten in Polen een belangrijke bron van investeringen in weg, spoor en openbare voorzieningen. Het ministerie onderhandelt daarover rechtstreeks met de Europese Commissie.

Pełczyńska-Nałęcz kondigde donderdagavond 22 oktober aan dat ze opstapt als minister. Ze legt ook het partijleiderschap neer. Ze maakte haar vertrek bekend via een bericht op het platform X. Daarin schreef ze dat waarden voor haar belangrijker zijn dan posities. Een eigen persverklaring van de minister of van de partij is er niet. Het nieuws kwam alleen via dat bericht en de reacties die erop volgden naar buiten.

Als reden voor haar vertrek noemde Pełczyńska-Nałęcz een principieel verschil van mening binnen de coalitie. Het ging om de regel die burgemeesters en andere lokale bestuurders tot twee ambtstermijnen beperkt. Zij wilde die beperking behouden. Een deel van de coalitie, ook uit haar eigen partij, stemde er in de Sejm, het Poolse parlement, tegen. De regel moet voorkomen dat bestuurders in Polen te lang onafgebroken dezelfde post bekleden, iets wat in Poolse gemeenten al jaren onderwerp van debat is. Twee Poolse media meldden dat ongeveer 75 procent van de Polen die tweetermijnenbeperking steunt.

Hołownia is naast partijleider ook Sejm-vicevoorzitter. Volgens Hołownia zelf verraste het vertrek hem. Zijn eigen partij had het nieuws via de media vernomen, niet rechtstreeks van Pełczyńska-Nałęcz zelf. Hij noemde haar vertrek een serieuze uitdaging voor de partij. Wel bedankte hij haar voor zeven jaar samenwerking. Hołownia en Pełczyńska-Nałęcz werkten beiden al jaren samen aan de top van die partij, van de oprichting tot aan de deelname aan de huidige regeringscoalitie van Tusk.

De reacties in de coalitie liepen uiteen. Oppositiepoliticus Michał Woś van PiS vergeleek de omgaande politici met ratten die een zinkend schip verlaten. Een parlementariër van de partij van Pełczyńska-Nałęcz noemde het onverantwoord om, een jaar voor de volgende verkiezingen, de coalitie-eenheid op het spel te zetten. Dat terwijl hij zelf de ambtstermijnbeperking steunde. PiS is al jaren de grootste oppositiepartij in de Sejm. De partij regeerde Polen voordat de huidige coalitie onder premier Tusk aantrad.

De coalitie van Tusk bestaat uit meerdere partijen die elkaar nodig hebben voor een meerderheid in de Sejm. Het vertrek van een minister en partijleider raakt daarom niet alleen de eigen partij. Hołownia liet daarover meteen weten dat zijn fractie in de coalitie blijft zitten. Welke portefeuille precies vrijkomt, is nog niet door de regering van Tusk zelf bekendgemaakt. Ook een geschikte opvolger voor die ministerspost is nog niet genoemd. Wie Pełczyńska-Nałęcz als partijleider opvolgt, moet blijken uit de interne partijverkiezingen die nu volgen.