Tusk: 'geen andere weg' na schorsing topman Pools grondwettelijk hof
Premier Tusk steunde de schorsing van TK-voorzitter Święczkowski en vicevoorzitter Sochański. Een andere rechter nam de leiding over, de oude leiding spreekt van een staatsgreep, en bij het gebouw vielen drie aanhoudingen.
Premier Donald Tusk schreef vrijdagavond op X dat er geen andere weg is dan doorgaan met het herstel van de rechtsstaat. Dat noemt hij een moeilijk en pijnlijk proces na jaren van PiS-onrecht, dat vastberaden optreden vergt. Tusk reageerde daarmee op de schorsing van waarnemend voorzitter Bogdan Święczkowski en vicevoorzitter Bartłomiej Sochański van het Trybunał Konstytucyjny, het Poolse grondwettelijk hof.
Die schorsing werd vrijdagavond aangekondigd op het officiële profiel van het Trybunał Konstytucyjny zelf. Rechter Anna Korwin-Piotrowska gelastte daarin een onmiddellijke onderbreking van de ambtsuitoefening van Święczkowski en Sochański. Volgens de rechters die haar steunen zijn nu zeven van hen, haarzelf inbegrepen, aanwezig in het gebouw. Ook volgens het Trybunał Konstytucyjny zelf heeft Korwin-Piotrowska de leiding overgenomen, als rechter met de langste staat van dienst. Haar besluit steunt op de wet over het hof, zegt zij. Een collega-rechter zegt dat zij daarmee de juiste werking van het Trybunał herstelt.
De tot dan zittende leiding van het Trybunał Konstytucyjny noemt de actie zelf een staatsgreep, een zamach stanu. Via het X-account van het hof liet zij weten dat de website onrechtmatig is overgenomen. Święczkowski blijft volgens haar gewoon voorzitter en Sochański vicevoorzitter, en Korwin-Piotrowska is volgens haar geen rechter van het Trybunał. Bij het gebouw verzamelden zich ook politici van PiS, de partij van de vorige regering, die de schorsing bekritiseerden. Partijleider Jarosław Kaczyński deed er een oproep aan president Karol Nawrocki en sprak van een unieke situatie wereldwijd. Politici van de huidige coalitie verdedigen de ingreep juist als rechtmatig.
De crisis rond het hof speelt al langer. Lewica-Kamerlid Andrzej Szejna, van een coalitiepartner van Tusk, zei twee weken eerder dat de immuniteit van Święczkowski moest worden opgeheven. Hij wilde dat Święczkowski uit het Trybunał werd verwijderd, omdat hij volgens Szejna onwettig de ambtsaanvaarding blokkeerde van rechters die de Sejm, het Poolse parlement, had gekozen. Szejna schetste toen al een plan in drie stappen: immuniteit opheffen, Święczkowski verwijderen en een Algemene Vergadering van het hof bijeenroepen. Die Algemene Vergadering kan dan een nieuwe voorzitter kiezen. Hij noemde Nawrocki daarbij een politieke doelman die fysiek de toegang tot het Trybunał blokkeert voor de door de Sejm gekozen rechters.
Minister van Justitie en procureur-generaal Waldemar Żurek maakte vrijdagavond op een persconferentie bekend dat hij die dag vijf verzoeken tot opheffing van de immuniteit had ingediend. Vier daarvan gaan over Święczkowski en één over Sochański, met het oog op strafrechtelijke vervolging. Een eerder verzoek van Żurek, van eind september 2025, om Święczkowski te kunnen vervolgen, werd volgens de Prokuratura Krajowa medio oktober van dat jaar afgewezen. De Algemene Vergadering van het Trybunał stemde toen unaniem tegen opheffing van de immuniteit.
Volgens de Komenda Stołeczna Policji (KSP), de Warschaupolitie, hebben agenten vrijdagavond bij het Trybunał drie mensen aangehouden. Die mensen klommen over het hek en drongen het terrein binnen. Er zijn ook gevaarlijke voorwerpen naar agenten aan de Aleja Szucha gegooid, meldt de politie. De politie zegt zelf niet het gebouw te zijn binnengegaan, maar alleen op het omliggende terrein te hebben opgetreden, op verzoek van een daartoe bevoegd persoon. De drie aangehoudenen worden vervolgd wegens verboden terreinbetreding. President Nawrocki onderbrak om die reden zijn vlucht naar Senegal en keerde terug naar Polen. Een president moet op zo’n moment in Polen zijn, schreef hij op X. Święczkowski zelf kwam naar het gebouw, sprak er met de politie en probeerde naar binnen te gaan, maar werd niet toegelaten. Hij zei spoedig met de terugkerende president te overleggen over de te nemen stappen.
Bronnen
- „Innej drogi nie ma". Premier zabrał głos ws. Trybunału Konstytucyjnego — RMF24,
- Anna Korwin-Piotrowska ma pokierować Trybunałem Konstytucyjnym po odsunięciu Bogdana Święczkowskiego — RMF24,
- Przejęcie Trybunału Konstytucyjnego? Pojawił się pilny komunikat — Polsat News,
- Żurek złożył wnioski o uchylenie immunitetów. Chodzi o dwie osoby z władz TK — Polsat News,
- Przejęła kierowanie TK i zawiesiła Święczkowskiego. Teraz tłumaczy decyzję — Wirtualna Polska,
- Święczkowski przed TK. Nie został wpuszczony do budynku — Wirtualna Polska,
- "Zamach stanu". Jest oświadczenie dotychczasowych władz TK — Interia,
- Chaos wokół Trybunału Konstytucyjnego. Samolot prezydenta Nawrockiego zawraca do kraju — Interia,
- Protesty przed TK. Prezes PiS: Obywatelski protest, całkowicie legalny, musi trwać dalej — Gazeta.pl,
- "Zatrzymania przed Trybunałem Konstytucyjnym. Policja: Rzucano w funkcjonariuszy przedmiotami" — Dziennik.pl,
- Komunikat dotyczący działań Policji — Komenda Stołeczna Policji (KSP),
- Trybunał Konstytucyjny — Trybunał Konstytucyjny,
- Komunikat o nierozpoznaniu przez Zgromadzenie Ogólne Sędziów Trybunału Konstytucyjnego wniosku o uchylenie immunitetu Bogdanowi Święczkowskiemu — Prokuratura Krajowa (gov.pl),
- Szejna krótko o Święczkowskim. "Usunąć go ze stanowiska" — Super Express (se.pl),
- "Usunąć go ze stanowiska". Szejna chce uchylenia immunitetu prezesowi TK — Polsat News,
Methodiek
Dit artikel is door een AI-systeem geschreven op basis van feiten uit nieuwsmedia in Polen en openbare bronnen, met de bron bij elk feit, en gecontroleerd volgens onze methodologie. De auteursnaam is een redactioneel pseudoniem. Fouten? Meld ze via de contactpagina.
4/13 feiten bevestigd door een openbare bron · 9 gemeld door nieuwsmedia · betrouwbaarheid 80%
Beeld: Jurij · Wikimedia Commons · CC BY-SA
- Premier Donald Tusk schreef op X dat het herstel van de rechtsstaat "onze plicht" is, dat dit na jaren van "PiS-onrecht" een moeilijk en soms pijnlijk proces is dat vastberaden optreden vergt, en dat "er geen andere weg is" ("innej drogi nie ma"). Hij reageerde daarmee op de schorsing van Święczkowski en Sochański. gemeld door nieuwsmedia: rmf24.pl, polsatnews.pl · gecontroleerd
- Op het officiële profiel van het Trybunał Konstytucyjny verscheen vrijdagavond een mededeling dat rechter Anna Korwin-Piotrowska een onmiddellijke onderbreking heeft gelast van de ambtsuitoefening van waarnemend voorzitter Bogdan Święczkowski en vicevoorzitter Bartłomiej Sochański. Volgens de rechters die de koers steunen zijn nu zeven rechters aanwezig in het gebouw, haarzelf inbegrepen. Trybunał Konstytucyjny · gecontroleerd
- Rechter Anna Korwin-Piotrowska zei tegen TVP Info dat zij als rechter met de langste staat van dienst de leiding over het Trybunał Konstytucyjny heeft overgenomen en dat haar besluit steunt op de wet over het Trybunał. Collega-rechter Sławomir Patyra zei tegen Onet dat zij zo de "juiste werking van het Trybunał" herstellen. Trybunał Konstytucyjny · gecontroleerd
- De tot dan zittende leiding van het Trybunał Konstytucyjny liet via het X-account van het hof weten dat de website van het Trybunał "onrechtmatig is overgenomen", dat Święczkowski gewoon voorzitter blijft en Sochański vicevoorzitter, en dat Korwin-Piotrowska geen rechter van het Trybunał is. De verklaring noemt de actie een "zamach stanu" (staatsgreep). gemeld door nieuwsmedia: wydarzenia.interia.pl, wiadomosci.wp.pl · gecontroleerd
- Bij het Trybunał verzamelden zich PiS-politici die de schorsing van Święczkowski bekritiseerden; partijleider Jarosław Kaczyński deed daar een oproep aan president Nawrocki en sprak van een unieke situatie wereldwijd, anderen binnen de oppositie noemden de actie eerder op de avond al een "zamach stanu", terwijl coalitiepolitici de ingreep juist verdedigen als rechtmatig. gemeld door nieuwsmedia: wiadomosci.gazeta.pl, wiadomosci.wp.pl · gecontroleerd
- Lewica-Kamerlid Andrzej Szejna zei in het programma "Śniadanie Rymanowskiego" dat de wettelijke immuniteit van TK-voorzitter Bogdan Święczkowski moet worden opgeheven en dat hij uit het Trybunał Konstytucyjny moet worden verwijderd. Szejna verwijt Święczkowski het onwettig blokkeren van de ambtsaanvaarding van door de Sejm gekozen rechters. gemeld door nieuwsmedia: wiadomosci.wp.pl, wiadomosci.onet.pl, polsatnews.pl · gecontroleerd
- Szejna schetste een stappenplan van drie fasen om de crisis in het Trybunał Konstytucyjny op te lossen, naast opheffing van de immuniteit en verwijdering van Święczkowski omvat dat ook het bijeenroepen van een Algemene Vergadering (Zgromadzenie Ogólne) van het hof, zodat die een nieuwe voorzitter kan kiezen. gemeld door nieuwsmedia: wiadomosci.onet.pl, polityka.se.pl · gecontroleerd
- Szejna noemde president Karol Nawrocki in hetzelfde interview een "politieke doelman" die fysiek de toegang tot het Trybunał Konstytucyjny blokkeert voor rechters die door de huidige Sejm zijn gekozen, en wees daarmee op wat hij politiek gemotiveerd handelen van de president noemde. gemeld door nieuwsmedia: wiadomosci.wp.pl, polityka.se.pl · gecontroleerd
- Minister van Justitie en procureur-generaal Waldemar Żurek maakte vrijdagavond op een persconferentie bekend dat hij die dag vijf verzoeken tot opheffing van de immuniteit bij het Trybunał Konstytucyjny heeft ingediend, vier daarvan betreffen Święczkowski en één Sochański, met het oog op strafrechtelijke vervolging. gemeld door nieuwsmedia: polsatnews.pl, wiadomosci.wp.pl, wiadomosci.onet.pl · gecontroleerd
- Een eerder verzoek om Święczkowski strafrechtelijk te kunnen vervolgen werd al afgewezen. Procureur-generaal en minister van Justitie Waldemar Żurek vroeg de Algemene Vergadering van het Trybunał Konstytucyjny op 30 september 2025 om toestemming, maar de rechters stemden op 15 oktober 2025 unaniem tegen opheffing van de immuniteit. Prokuratura Krajowa · gecontroleerd
- De Komenda Stołeczna Policji (Warschaupolitie) meldde in een eigen communiqué dat agenten drie mensen hebben aangehouden die over het hek klommen en het terrein van het Trybunał binnendrongen, en dat er gevaarlijke voorwerpen naar agenten aan de Aleja Szucha zijn gegooid. De politie zegt niet het gebouw zelf te zijn binnengegaan maar alleen op het omliggende terrein te hebben gehandeld, op verzoek van een daartoe bevoegd persoon; de aangehoudenen worden vervolgd op grond van artikel 193 Wetboek van Strafrecht (verboden terreinbetreding). Komenda Stołeczna Policji · gecontroleerd
- President Karol Nawrocki schreef op X dat hij zijn vlucht naar Senegal onderbreekt en teruggaat naar Polen, omdat de president "op zo'n moment in Polen moet zijn". Hij reageerde daarmee op de gebeurtenissen bij het Trybunał, waar zich op dat moment politie verzamelde. gemeld door nieuwsmedia: wiadomosci.onet.pl, wydarzenia.interia.pl · gecontroleerd
- Bogdan Święczkowski kwam zelf naar het Trybunał-gebouw, sprak er met de politie en probeerde naar binnen te gaan, maar werd niet toegelaten. Hij zei dat hij spoedig met de terugkerende president zal overleggen over te nemen stappen. gemeld door nieuwsmedia: wiadomosci.wp.pl, wiadomosci.onet.pl · gecontroleerd
Vaker Polen Vandaag in Google? Kies ons als voorkeursbron