Vijfde verzoek om immuniteit Grzegorz Braun op te heffen, nu wegens Auschwitz-uitlatingen

Minister van Justitie en procureur-generaal Waldemar Żurek heeft een verzoek ingediend om de immuniteit van europarlementariër Grzegorz Braun op te heffen, meldt Prokuratura Krajowa, het Poolse openbaar ministerie. Żurek stuurde het verzoek naar voorzitter Roberta Metsola van het Europees Parlement. Metsola leidt als voorzitter het Europees Parlement, waar Braun namens Polen zitting heeft. Het is al het vijfde verzoek om Brauns immuniteit op te heffen. Braun komt uit voor de partij Konfederacja Korony Polskiej, een nationalistische afsplitsing van de bredere beweging Konfederacja. Żurek is minister van Justitie en tegelijk procureur-generaal, de hoogste openbaar aanklager van Polen. In die laatste rol stuurt hij ook Prokuratura Krajowa aan.

Het verzoek van Żurek gaat, volgens Prokuratura Krajowa, over uitlatingen van Braun. Daarin trok Braun opnieuw de nazi-genocide in het voormalige concentratiekamp Auschwitz-Birkenau in twijfel. Żurek zei daarover dat immuniteit niet dient om mensen te beschermen die de misdaden van Auschwitz ontkennen. Auschwitz-Birkenau was tijdens de Duitse bezetting van Polen het grootste nazi-concentratie- en vernietigingskamp. Daar vermoordden de nazi’s voornamelijk Joden.

Volgens Prokuratura Krajowa deed Braun de uitlatingen op 25 augustus 2026 in Krakau. Dat gebeurde tijdens een verhoor door de onderzoeksafdeling van het Instituut voor Nationale Herdenking, het IPN. Het IPN is de Poolse staatsinstelling die misdaden tegen het Poolse volk uit de twintigste eeuw onderzoekt. Dat gaat onder meer om misdaden van de nazi-bezetter en van het communistische bewind. Braun liet het verhoor zelf via een livestream zien. Daarmee maakte hij zijn eigen uitlatingen tijdens een lopend onderzoek openbaar.

Het Krakause onderdeel van het IPN behandelt de zaak tegen Braun, meldt Prokuratura Krajowa, onder zaaknummer S.59.2026. Op grond van artikel 55 van de IPN-wet staat op het publiekelijk ontkennen van nazimisdaden een straf, meldt Prokuratura Krajowa. Dat ontkennen moet dan in strijd zijn met de feiten. Prokuratura Krajowa noemt een maximale gevangenisstraf van drie jaar. Zolang het Europees Parlement Brauns immuniteit niet heeft opgeheven, kan justitie in Polen hem niet vervolgen voor deze zaak. Dat is het hele doel van het verzoek dat Żurek bij Metsola indiende.

Een verzoek om de immuniteit van een Europarlementariër op te heffen gaat in de praktijk eerst naar de commissie Juridische Zaken van het Europees Parlement. Die commissie buigt zich over de zaak en doet een aanbeveling. Daarna beslist het voltallige parlement in een plenaire stemming of de immuniteit wordt opgeheven. Pas na een positieve stemming kan de Poolse justitie Braun daadwerkelijk vervolgen voor de uitlatingen in Krakau. Wanneer de commissie of het parlement dit vijfde verzoek behandelt, is nog niet bekend.

Braun is in Polen al langer een omstreden figuur, onder meer vanwege eerdere uitspraken over de Tweede Wereldoorlog. Dat dit al het vijfde verzoek om zijn immuniteit op te heffen is, laat zien dat justitie in Polen al vaker actie tegen hem heeft overwogen. Zolang de commissie Juridische Zaken en het voltallige Europees Parlement zich niet over dit vijfde verzoek hebben uitgesproken, blijft Braun door zijn immuniteit beschermd tegen vervolging in Polen.